Dławik

Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych

Co to jest dławik?

Dławik to element indukcyjny, czyli cewka nawinięta najczęściej na rdzeniu magnetycznym. Jego podstawową właściwością jest przeciwstawianie się szybkim zmianom prądu. W obwodach prądu przemiennego dławik ma reaktancję indukcyjną, dlatego ogranicza wartość prądu bez dużych strat mocy czynnej.

Dławik w oprawie świetlówkowej

W tradycyjnej oprawie świetlówkowej dławik pełni funkcję statecznika elektromagnetycznego. Na obudowie często można spotkać oznaczenia typu: BALLAST, for fluorescent lamp, moc lampy, prąd oraz schemat połączeń.

Zadania dławika w układzie świetlówki:
- ogranicza prąd płynący przez lampę po jej zapłonie,
- współpracuje z zapłonnikiem podczas uruchamiania świetlówki,
- stabilizuje pracę lampy wyładowczej,
- powoduje pobór mocy biernej indukcyjnej, dlatego czasem stosuje się kondensator kompensacyjny.

Jak rozpoznać dławik?

Dławik w oprawie świetlówkowej ma zwykle postać podłużnego, metalowego lub zalewanego elementu z zaciskami przewodów. Jest większy i cięższy niż zapłonnik. Na tabliczce znamionowej mogą znajdować się informacje o mocy świetlówki, np. 1x36/40 W, oraz słowo BALLAST.

Czym różni się od zapłonnika?

Zapłonnik jest małym, najczęściej cylindrycznym elementem wymiennym. Służy głównie do zainicjowania zapłonu świetlówki. Dławik jest większym elementem indukcyjnym i ogranicza prąd lampy podczas pracy.

Ważne na egzaminie

Jeżeli na rysunku widać podłużny element oprawy z napisem BALLAST, jest to dławik, czyli statecznik elektromagnetyczny.