Gniazdo wtyczkowe z kołkiem ochronnym

Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych

Gniazdo wtyczkowe z kołkiem ochronnym jest elementem instalacji jednofazowej, który oprócz styków roboczych L i N posiada styk ochronny połączony z przewodem PE. W polskich instalacjach często ma on postać wystającego kołka, potocznie nazywanego bolcem ochronnym.

Do czego służy kołek ochronny?

Kołek ochronny zapewnia połączenie dostępnych części przewodzących urządzenia z przewodem ochronnym PE. Jest to szczególnie ważne dla urządzeń I klasy ochronności, które mają metalową obudowę lub części dostępne mogące znaleźć się pod napięciem w razie uszkodzenia izolacji.

Jeżeli dojdzie do przebicia przewodu fazowego na obudowę urządzenia, prąd uszkodzeniowy powinien popłynąć przewodem ochronnym. Dzięki temu może zadziałać zabezpieczenie, np. wyłącznik nadprądowy albo różnicowoprądowy, odłączając zasilanie.

Dlaczego brak kołka jest niebezpieczny?

Podłączenie urządzenia I klasy ochronności do gniazda bez styku ochronnego powoduje przerwanie toru ochronnego. Urządzenie może działać normalnie, ale w razie uszkodzenia izolacji jego obudowa może znaleźć się pod napięciem. Wtedy dotknięcie obudowy grozi porażeniem prądem.

Ważne na egzaminie

  • urządzenie I klasy ochronności wymaga połączenia z PE,
  • gniazdo bez kołka ochronnego nie zapewnia tej ochrony,
  • skutkiem nie jest przeciążenie ani zwarcie samo z siebie,
  • główne zagrożenie to utrata ochrony przeciwporażeniowej.