Prąd nastawczy przekaźnika termicznego

Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych

Prąd nastawczy przekaźnika termicznego to wartość prądu, przy której ustawia się zabezpieczenie przeciążeniowe silnika. Przekaźnik termiczny, najczęściej termobimetalowy, ma chronić silnik przed długotrwałym przeciążeniem, czyli pracą z prądem większym od dopuszczalnego.

Zasada doboru nastawy

Dla silnika elektrycznego prąd nastawczy ustawia się zwykle na podstawie prądu znamionowego silnika In odczytanego z tabliczki znamionowej. W zadaniach egzaminacyjnych często stosuje się zasadę:

  • nastawa nie powinna przekraczać około 1,1 × In,
  • czyli maksymalnie 110% prądu znamionowego silnika.

Oznacza to, że dla silnika o prądzie znamionowym:

In = 10 A

maksymalna nastawa wynosi:

1,1 × 10 A = 11 A

Dlatego poprawna odpowiedź to 11 A.

Dlaczego nie ustawia się zbyt dużej wartości?

Zbyt wysoka nastawa przekaźnika termicznego może spowodować, że zabezpieczenie nie zadziała przy przeciążeniu. Silnik będzie się nadmiernie nagrzewał, co może doprowadzić do uszkodzenia izolacji uzwojeń i awarii maszyny.

Dlaczego nie ustawia się zbyt małej wartości?

Zbyt mała nastawa może powodować niepotrzebne wyłączenia silnika, szczególnie przy chwilowych wzrostach obciążenia. Nie jest to korzystne eksploatacyjnie, ale z punktu widzenia ochrony silnika jest bezpieczniejsze niż nastawa zbyt duża.

Przykład egzaminacyjny

Jeżeli silnik ma prąd znamionowy In = 10 A, to przekaźnik termiczny zabezpieczający go przed przeciążeniem należy ustawić na wartość nie większą niż:

10 A × 1,1 = 11 A

Odpowiedź: 11 A.