Przekaźnik termiczny to aparat zabezpieczający silnik elektryczny przed przeciążeniem, czyli długotrwałym poborem prądu większego od znamionowego. W schematach układów zasilania silników bywa oznaczany m.in. jako PT.
Jak działa?
Najczęściej wykorzystuje elementy bimetalowe nagrzewane prądem płynącym do silnika. Gdy prąd jest zbyt duży przez określony czas, bimetal odkształca się i powoduje zadziałanie mechanizmu wyłączającego obwód sterowania stycznika.
Przekaźnik termiczny nie reaguje natychmiast na krótkotrwały wzrost prądu, np. podczas rozruchu silnika. Dzięki temu nie wyłącza silnika przy normalnym prądzie rozruchowym.
Przed czym zabezpiecza?
Przekaźnik termiczny zabezpiecza głównie przed:
- przeciążeniem mechanicznym silnika,
- długotrwałym zbyt dużym prądem,
- pracą przy zablokowanym wale,
- skutkami zaniku jednej fazy w silniku trójfazowym, jeśli powoduje to wzrost prądu w pozostałych fazach.
Czego nie zastępuje?
Przekaźnik termiczny nie jest zabezpieczeniem zwarciowym. Zwarcia muszą być wyłączane przez bezpieczniki, wyłączniki nadprądowe lub wyłączniki silnikowe o odpowiedniej zdolności zwarciowej.
Nie jest też typowym zabezpieczeniem przepięciowym ani zanikowym.
Typowe zastosowanie
W układzie zasilania silnika indukcyjnego przekaźnik termiczny montuje się zwykle za stycznikiem, w torach prądowych silnika. Jego styk pomocniczy rozwierny włącza się w obwód cewki stycznika, aby przy przeciążeniu odłączyć silnik od sieci.
Zapamiętaj
Jeżeli na schemacie przy silniku widnieje element PT, a pytanie dotyczy rodzaju zabezpieczenia, najczęściej chodzi o zabezpieczenie przeciążeniowe.