Przycisk rozwierny to element sterowniczy, którego styk w stanie spoczynku jest zamknięty, a po naciśnięciu zostaje otwarty. Oznacza się go często jako styk NC od ang. Normally Closed.
W schematach sterowania przyciski rozwierne są bardzo często stosowane jako przyciski STOP, ponieważ ich naciśnięcie przerywa obwód zasilania cewki stycznika lub przekaźnika.
Oznaczenia styków
Typowe oznaczenia zacisków styku rozwiernego:
- 21-22 - styk rozwierny NC,
- w stanie spoczynku przewodzi prąd,
- po naciśnięciu przycisku obwód zostaje przerwany.
Dla porównania styk zwierny ma zwykle oznaczenie 13-14 i przewodzi dopiero po naciśnięciu.
Zastosowanie w układach stycznikowych
Przycisk rozwierny stosuje się m.in. do:
- zatrzymywania silników,
- wyłączania styczników,
- przerwania samopodtrzymania,
- blokowania pracy danego obwodu sterowania,
- awaryjnego lub roboczego odłączania zasilania cewki.
Przykład z układu przełączania zasilania
Jeżeli stycznik K1 zasila odbiorniki z sieci głównej, to naciśnięcie przycisku rozwiernego w jego obwodzie sterowania powoduje wyłączenie cewki K1. Dopiero po odłączeniu K1 można załączyć drugi stycznik, np. K2, zasilający odbiorniki z sieci awaryjnej.
Dlatego przy analizie schematu należy rozpoznać, które przyciski są rozwierne, a które zwierne. W pytaniach egzaminacyjnych kluczowe są oznaczenia zacisków: 21-22 oznacza styk rozwierny, a 13-14 styk zwierny.