Pytania pomocnicze - ELE.01

Przewody DY są pojedynczymi, sztywnymi żyłami w izolacji PVC, które łatwo prowadzić w rurkach instalacyjnych. Rurka zapewnia im ochronę mechaniczną i umożliwia wymianę przewodu.

Litera D oznacza miedzianą żyłę jednodrutową, a Y oznacza izolację z PVC, czyli polwinitu. DY to więc pojedynczy miedziany drut w izolacji.

DY jest przewodem jednożyłowym, układanym najczęściej w rurkach. YDYp jest przewodem wielożyłowym płaskim, stosowanym do instalacji stałych, często układanym bezpośrednio pod tynkiem.

OMY jest przewodem giętkim, przeznaczonym głównie do podłączania odbiorników ruchomych lub przenośnych. Nie jest standardowym przewodem instalacyjnym do stałego prowadzenia w rurkach.

YStY stosuje się głównie w instalacjach sygnałowych, sterowniczych lub teletechnicznych. Nie jest to typowy przewód elektroenergetyczny do zasilania obwodów instalacyjnych w rurkach.

Przewód ochronny PE ma kolor żółto-zielony, neutralny N ma kolor niebieski, a przewody fazowe najczęściej brązowy, czarny lub szary. Kolorystyka pomaga uniknąć pomyłek przy montażu.

Należy dobrać odpowiednią średnicę rurki, nie przekraczać dopuszczalnego wypełnienia i unikać ostrych zagięć. Przewody powinny dać się przeciągnąć bez uszkodzenia izolacji.

Ma on gęste, regularne tętnienia i nie opada do zera tak wyraźnie jak w prostownikach jednofazowych. Wynika to z przewodzenia kolejnych faz przesuniętych o 120°.

Prostownik trójfazowy jest zasilany trzema fazami, dlatego jego napięcie wyjściowe ma mniejsze tętnienia i większą wartość średnią. Prostownik jednofazowy daje bardziej pulsujący przebieg.

Ponieważ w każdej chwili przewodzi ta faza lub para faz, która ma największą chwilową wartość napięcia. Kolejne impulsy nakładają się częściej niż w układzie jednofazowym.

Tętnienia to okresowe zmiany wartości napięcia po prostowaniu. Napięcie nie jest idealnie stałe, lecz pulsuje wokół pewnej wartości średniej.

Większe tętnienia daje prostownik jednopołówkowy, ponieważ wykorzystuje tylko jedną połówkę sinusoidy. Prostownik trójfazowy daje znacznie bardziej równomierny przebieg.

Filtry zmniejszają tętnienia napięcia wyprostowanego. Najczęściej stosuje się kondensatory, dławiki lub układy LC.

Zapad napięcia to czasowe obniżenie napięcia poniżej wartości znamionowej. Zanik napięcia oznacza praktycznie całkowity brak napięcia zasilającego.

Zabezpieczenie podnapięciowe kontroluje wartość napięcia zasilania. Gdy napięcie spadnie poniżej dopuszczalnego poziomu przez określony czas, powoduje wyłączenie silnika.

Zbyt niskie napięcie zmniejsza moment silnika i może zwiększyć poślizg oraz prąd pobierany przy obciążeniu. Dłuższa praca w takich warunkach grozi przegrzewaniem uzwojeń.

Ponieważ silnik ma zabezpieczenie podnapięciowe. Przy znacznym zapadzie napięcia trwającym 5 sekund zabezpieczenie może zadziałać i odłączyć silnik.

Nie zawsze. Zależy to od głębokości zapadu, czasu jego trwania oraz nastaw zabezpieczenia podnapięciowego.

Moment silnika indukcyjnego silnie zależy od napięcia zasilania. Spadek napięcia powoduje spadek momentu, przez co silnik może zwolnić lub nie utrzymać obciążenia.

Powoduje wyłączenie obwodu przy zaniku lub nadmiernym spadku napięcia. Zapobiega samoczynnemu ponownemu uruchomieniu maszyny po powrocie napięcia.

Łącznik krzyżowy umożliwia sterowanie jednym obwodem oświetleniowym z dodatkowego miejsca. Stosuje się go zwykle między dwoma łącznikami schodowymi.

W typowej instalacji stosuje się dwa łączniki schodowe. Pozwalają one włączać i wyłączać tę samą lampę z dwóch różnych punktów.

Łączniki krzyżowe stosuje się wtedy, gdy jeden odbiornik ma być sterowany z trzech lub większej liczby miejsc. Każdy dodatkowy punkt sterowania wymaga zwykle jednego łącznika krzyżowego.

Łącznik schodowy przełącza tor między dwoma przewodami korespondencyjnymi i pracuje na początku lub końcu układu. Łącznik krzyżowy przełącza krzyżowo dwa tory i montuje się go pomiędzy łącznikami schodowymi.

Łącznik żaluzjowy jest przeznaczony do sterowania napędem rolet lub żaluzji, zwykle w kierunkach góra–dół. Nie jest standardowym łącznikiem do układów schodowych lub krzyżowych oświetlenia.

Określenia te dotyczą stopnia ochrony obudowy przed pyłem i wodą, czyli klasy IP. Nie opisują funkcji łączeniowej łącznika, lecz jego odporność środowiskową.

Ponieważ powoduje wzrost napięcia ponad dopuszczalną wytrzymałość izolacji. Może to doprowadzić do przebicia, zwarcia lub trwałego uszkodzenia materiału izolacyjnego.

Przepięcie to wzrost napięcia ponad wartość dopuszczalną, a zapad napięcia to chwilowe obniżenie napięcia. Uszkodzenie izolacji jest typowe głównie dla przepięcia.

Przebicie izolacji to utrata jej właściwości izolacyjnych, przez co prąd zaczyna płynąć drogą, którą nie powinien. Może to spowodować zwarcie lub porażenie prądem.

Przepięcia mogą pochodzić od wyładowań atmosferycznych, procesów łączeniowych, awarii sieci lub odłączania obciążeń indukcyjnych, takich jak silniki i cewki.

Stosuje się ograniczniki przepięć, warystory, poprawne uziemienie oraz połączenia wyrównawcze. Ich zadaniem jest ograniczenie napięcia do poziomu bezpiecznego dla urządzeń.

Zanik napięcia oznacza brak napięcia, więc sam w sobie nie powoduje przebicia izolacji. Może jednak zakłócić pracę urządzenia lub proces technologiczny.

Jest to prosta czynność obsługowa przewidziana dla użytkownika instalacji. Nie wymaga ingerencji w przewody, osprzęt ani części czynne instalacji.

Obsługa polega na używaniu urządzeń zgodnie z przeznaczeniem, np. włączeniu zabezpieczenia. Prace elektryczne obejmują montaż, naprawy, pomiary lub zmiany w instalacji i wymagają kwalifikacji.

Licznik jest elementem układu pomiarowego należącego zwykle do operatora sieci lub objętego jego nadzorem. Jego wymiana wymaga uprawnień, procedur technicznych i często naruszenia plomb.

Nie należy go uporczywie załączać. Powtarzające się wyzwalanie może oznaczać przeciążenie, zwarcie lub uszkodzenie urządzenia i wymaga sprawdzenia przez osobę uprawnioną.

Nie wolno dokonywać zmian w instalacji, naprawiać urządzeń elektrycznych, podłączać nowych obwodów ani wymieniać elementów układu pomiarowego. Takie prace mogą stwarzać zagrożenie porażeniem lub pożarem.

Potwierdza, że osoba ma wymagane kwalifikacje do wykonywania określonych czynności przy urządzeniach, instalacjach i sieciach elektroenergetycznych. Zakres uprawnień zależy od wpisów w świadectwie.

Pierwsza cyfra określa ochronę przed dostępem do części niebezpiecznych oraz przed wnikaniem ciał stałych, np. pyłu lub drobnych przedmiotów. Im wyższa cyfra, tym lepsza ochrona.

Druga cyfra określa odporność obudowy urządzenia na wnikanie wody. Wyższa wartość oznacza ochronę przed silniejszym oddziaływaniem wody, np. rozbryzgami lub strugą.

IP45 oznacza ochronę przed ciałami stałymi o średnicy większej niż 1 mm oraz ochronę przed wodą laną strugą. Nie oznacza pełnej pyłoszczelności.

Ochrona przed pyłem zaczyna się od pierwszej cyfry 5, a IP45 ma pierwszą cyfrę 4. Silna struga wody odpowiada drugiej cyfrze 6, a IP45 ma drugą cyfrę 5.

Oba stopnie mają taką samą ochronę przed ciałami stałymi większymi niż 1 mm. Różnią się ochroną przed wodą: IP44 chroni przed wodą rozbryzgiwaną, a IP45 przed wodą laną strugą.

Nie. Pyłoszczelność oznacza pierwsza cyfra 6, natomiast w IP45 pierwsza cyfra 4 dotyczy tylko ochrony przed ciałami stałymi większymi niż 1 mm.

Należy zawsze czytać cyfry osobno: pierwszą jako ochronę przed ciałami stałymi, drugą jako ochronę przed wodą. Nie wolno traktować liczby IP45 jako jednej wartości liczbowej.

Układ taki składa się z dwóch łączników schodowych na końcach oraz jednego łącznika krzyżowego między nimi. W schemacie należy policzyć tylko elementy pełniące funkcję łączników.

Potrzebne są dwa łączniki schodowe po 7,00 zł oraz jeden łącznik krzyżowy za 8,00 zł. Suma to 2 × 7,00 zł + 8,00 zł = 22,00 zł.

Łącznik schodowy stosuje się jako element krańcowy układu sterowania z dwóch lub więcej miejsc. Łącznik krzyżowy pracuje jako element pośredni między dwoma łącznikami schodowymi.

Łącznik krzyżowy stosuje się wtedy, gdy jednym punktem świetlnym trzeba sterować z trzech lub większej liczby miejsc. Każde dodatkowe miejsce sterowania wymaga zwykle kolejnego łącznika krzyżowego.

Pytanie dotyczy kosztu wszystkich łączników, a nie całego osprzętu instalacyjnego. Puszki są elementami montażowymi, ale nie są łącznikami.

Cena brutto zawiera już podatek VAT. W takim zadaniu nie trzeba dodatkowo doliczać VAT, tylko pomnożyć liczbę elementów przez podane ceny brutto.

Należy policzyć punkty oznaczone jako puszki, zwykle symbolami P1, P2, P3 itd. W tym zadaniu jest ich 5: P1, P2, P3, P4 i P5.

Puszka łączeniowa służy głównie do rozgałęziania i łączenia przewodów. Puszka pod łącznik jest miejscem montażu mechanizmu łącznika lub przycisku.

Trzeba pomnożyć liczbę sztuk danego elementu przez jego cenę jednostkową, a następnie zsumować koszty wszystkich wymaganych elementów.

Ponieważ w tabeli podano ceny brutto, czyli ceny już zawierające VAT. Doliczanie podatku drugi raz byłoby błędem.

Występuje 5 puszek łączeniowych po 1,50 zł oraz 3 puszki pod łącznik po 0,50 zł. Obliczenie: 5 × 1,50 + 3 × 0,50 = 9,00 zł.

Nie należy liczyć wszystkich elementów z cennika, tylko te, o które pyta polecenie. Tutaj chodzi wyłącznie o puszki, a nie o łączniki.

Najpierw trzeba zadbać o własne bezpieczeństwo i odłączyć zasilanie. Następnie ocenia się przytomność oraz oddech poszkodowanego i wzywa pomoc.

Pozycja boczna pomaga utrzymać drożność dróg oddechowych i zmniejsza ryzyko zadławienia się śliną, krwią lub wymiocinami.

Nie wykonuje się masażu serca u osoby, która oddycha prawidłowo. W takiej sytuacji należy ją obserwować i kontrolować oddech.

RKO rozpoczyna się, gdy poszkodowany jest nieprzytomny i nie oddycha prawidłowo. Należy wtedy wezwać pomoc i rozpocząć uciski klatki piersiowej.

Stan poszkodowanego może się nagle pogorszyć, nawet jeśli oddycha. Trzeba stale obserwować oddech i reakcje do czasu przyjazdu pomocy.

Należy udrożnić drogi oddechowe, odchylić głowę i przez maksymalnie 10 sekund oceniać oddech metodą: widzę, słyszę, czuję.