Silnik dwubiegowy Dahlandera

Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych

Silnik dwubiegowy Dahlandera to odmiana trójfazowego silnika indukcyjnego, w której przez przełączenie uzwojeń stojana zmienia się liczba biegunów magnetycznych. Dzięki temu silnik może pracować z dwiema prędkościami obrotowymi, najczęściej w stosunku 1:2.

Zasada działania

Prędkość synchroniczna silnika indukcyjnego zależy od częstotliwości zasilania i liczby par biegunów:

[ n_s = \frac{60f}{p} ]

Gdzie:
- n_s – prędkość synchroniczna w obr/min,
- f – częstotliwość sieci w Hz,
- p – liczba par biegunów.

Jeżeli liczba par biegunów zostanie zmniejszona dwukrotnie, prędkość synchroniczna wzrośnie dwukrotnie. Prędkość rzeczywista wirnika jest nieco mniejsza od synchronicznej z powodu poślizgu.

Połączenie trójkąt i podwójna gwiazda

W typowym układzie Dahlandera spotyka się przełączenie uzwojeń:
- trójkąt (Δ) – niższa prędkość, większa liczba biegunów,
- podwójna gwiazda (YY) – wyższa prędkość, mniejsza liczba biegunów.

Dlatego po przełączeniu z trójkąta na podwójną gwiazdę prędkość obrotowa silnika wzrasta około dwukrotnie.

Przykład egzaminacyjny

Jeżeli charakterystyka dla połączenia Δ kończy się w pobliżu 1500 obr/min, a dla połączenia YY w pobliżu 3000 obr/min, oznacza to, że po przełączeniu na podwójną gwiazdę silnik uzyskuje prędkość około dwa razy większą.

Do zapamiętania

W silniku Dahlandera zmiana połączenia uzwojeń nie jest zwykłym rozruchem gwiazda-trójkąt. Jej celem jest zmiana liczby biegunów, a więc zmiana prędkości obrotowej.