Transformator z odczepami ma wyprowadzenia z różnych miejsc uzwojenia, najczęściej wtórnego. Dzięki temu można wybierać różne wartości napięcia wyjściowego bez zmiany samego transformatora.
Zasada działania
Napięcie indukowane w uzwojeniu zależy od liczby zwojów. Im większa liczba zwojów czynnych między wybranym odczepem a końcem uzwojenia, tym większe napięcie wtórne.
Jeżeli przełącznik zostanie ustawiony na odczep położony bliżej końca uzwojenia, liczba czynnych zwojów maleje, więc maleje również napięcie wyjściowe.
Zastosowanie
Transformatory z odczepami stosuje się m.in. w:
- prostownikach do ładowania akumulatorów,
- zasilaczach regulowanych skokowo,
- urządzeniach spawalniczych,
- układach kompensacji spadków napięcia.
W zadaniach egzaminacyjnych
Na schemacie należy sprawdzić, między którym odczepem a końcem uzwojenia pobierane jest napięcie. Przełączenie z odczepu III na V zwykle oznacza wykorzystanie mniejszej części uzwojenia wtórnego, jeżeli odczepy są narysowane kolejno od góry do dołu. Wtedy napięcie wtórne maleje.
W układzie prostownika spadek napięcia wtórnego powoduje także spadek napięcia wyprostowanego oraz zmniejszenie prądu ładowania odbiornika, np. akumulatora.