Wyłącznik instalacyjny typu B

Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych

Wyłącznik instalacyjny typu B to popularne zabezpieczenie nadprądowe stosowane w instalacjach elektrycznych. Chroni obwód przed przeciążeniem i zwarciem.

Oznaczenie, np. B10, informuje o:
- literze B — charakterystyce zadziałania,
- liczbie 10 — prądzie znamionowym In = 10 A.

Charakterystyka B

Wyłącznik typu B ma człon zwarciowy elektromagnetyczny działający zwykle przy prądzie:

3 × In do 5 × In

W obliczeniach skuteczności ochrony przeciwporażeniowej przyjmuje się wartość zapewniającą pewne zadziałanie:

Ia = 5 × In

Dla wyłącznika B10:

Ia = 5 × 10 A = 50 A

Zastosowanie

Wyłączniki typu B stosuje się głównie w obwodach o niewielkich prądach rozruchowych, np.:
- obwodach oświetleniowych,
- gniazdach wtyczkowych,
- odbiornikach rezystancyjnych,
- instalacjach mieszkaniowych i podobnych.

Nie są najlepszym wyborem do urządzeń o dużych prądach rozruchowych, np. niektórych silników, ponieważ mogą niepotrzebnie wyzwalać przy rozruchu.

Znaczenie w zadaniach egzaminacyjnych

Przy sprawdzaniu warunku samoczynnego wyłączenia zasilania trzeba znać prąd Ia. Dla wyłącznika B10 przyjmuje się:

Ia = 50 A

Następnie oblicza się dopuszczalną impedancję pętli zwarciowej:

Zs ≤ U0 / Ia

Dla sieci 230/400 V napięcie fazowe wynosi U0 = 230 V, więc:

Zs ≤ 230 V / 50 A = 4,6 Ω

Dlatego poprawny warunek to Zs < 4,6 Ω.