Wzmocnienie prądowe tranzystora bipolarnego oznacza, ile razy prąd kolektora jest większy od prądu bazy. Najczęściej oznacza się je symbolem β lub hFE.
Dla tranzystora bipolarnego pracującego w stanie aktywnym zachodzi zależność:
Ic = β · Ib
gdzie:
- Ic – prąd kolektora,
- Ib – prąd bazy,
- β – wzmocnienie prądowe tranzystora.
Przykład obliczenia
Jeżeli:
Ib = 1 mA
β = 100
to:
Ic = 100 · 1 mA = 100 mA = 0,1 A
Jeśli w kolektorze znajduje się rezystor R = 100 Ω, napięcie na nim obliczamy z prawa Ohma:
U = Ic · R
U = 0,1 A · 100 Ω = 10 V
Ważne uwagi egzaminacyjne
- Przed podstawieniem do wzoru warto zamienić miliampery na ampery.
- Wzmocnienie β nie ma jednostki.
- Napięcie na rezystorze w obwodzie kolektora zależy od prądu kolektora, a nie bezpośrednio od prądu bazy.
- W zadaniach uproszczonych zwykle zakłada się idealną pracę tranzystora i pomija spadek napięcia kolektor-emiter.
Typowy schemat rozumowania
- Oblicz prąd kolektora: Ic = β · Ib.
- Zamień jednostki, np. 100 mA = 0,1 A.
- Oblicz napięcie na rezystorze: U = Ic · R.