Zabezpieczenie przed niepożądanym załączeniem
Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych
Zabezpieczenie przed niepożądanym załączeniem to jedna z podstawowych czynności bezpieczeństwa podczas prac przy urządzeniach elektrycznych, np. przy przeglądzie lub konserwacji silnika elektrycznego. Po odłączeniu napięcia należy uniemożliwić przypadkowe, zdalne lub automatyczne ponowne podanie zasilania.
Dlaczego jest konieczne?
Samo wyłączenie zasilania nie wystarcza. Silnik może zostać ponownie załączony przez inną osobę, układ automatyki, stycznik, falownik albo system sterowania. Takie niekontrolowane załączenie może spowodować porażenie prądem, uraz mechaniczny lub uszkodzenie maszyny.
Typowe sposoby zabezpieczenia
Do zabezpieczenia instalacji stosuje się m.in.:
- zablokowanie wyłącznika w pozycji wyłączonej,
- założenie kłódki lub blokady mechanicznej,
- wyjęcie wkładek bezpiecznikowych,
- odłączenie przewodów sterujących, jeżeli jest to wymagane,
- umieszczenie tabliczki informacyjnej, np. Nie załączać – pracują ludzie,
- zastosowanie procedury LOTO, czyli blokowania i oznaczania źródeł energii.
Kolejność postępowania
Przy pracach bez napięcia typowa kolejność obejmuje:
- wyłączenie i odłączenie napięcia,
- zabezpieczenie przed ponownym załączeniem,
- sprawdzenie braku napięcia odpowiednim wskaźnikiem,
- wykonanie dalszych zabezpieczeń wymaganych na stanowisku pracy.
Wniosek egzaminacyjny
Jeżeli pytanie brzmi: po odłączeniu napięcia należy następnie co zrobić?, poprawną odpowiedzią jest: zabezpieczyć instalację zasilającą przed niepożądanym załączeniem. Nie chodzi w pierwszej kolejności o uziemienie obudowy ani ponowne podłączanie przewodu ochronnego, lecz o uniemożliwienie przypadkowego podania napięcia na silnik.