Zwój zwarty nazywany też pierścieniem cieniującym to element stosowany w elektromagnesach zasilanych prądem przemiennym, m.in. w stycznikach. Jest to najczęściej miedziana pętla umieszczona na części bieguna rdzenia magnetycznego.
Do czego służy?
Głównym zadaniem zwoju zwartego jest likwidowanie drgań zwory stycznika. W obwodzie prądu przemiennego strumień magnetyczny okresowo przechodzi przez zero. Gdyby nie zastosowano dodatkowego rozwiązania, siła przyciągania zwory również chwilowo malałaby niemal do zera, co powodowałoby:
- drgania zwory,
- głośne brzęczenie stycznika,
- szybsze zużycie mechaniczne,
- pogorszenie pracy styków.
Zwój zwarty wytwarza dodatkowy strumień magnetyczny przesunięty w fazie względem strumienia głównego. Dzięki temu całkowita siła przyciągania nie zanika w chwili przejścia napięcia przemiennego przez zero.
Gdzie występuje?
Zwój zwarty stosuje się przede wszystkim w stycznikach i przekaźnikach elektromagnetycznych z cewką prądu przemiennego. W urządzeniach zasilanych prądem stałym problem okresowego zaniku strumienia nie występuje w taki sam sposób.
Ważne na egzaminie
Jeżeli na rysunku stycznika strzałka wskazuje mały element na biegunie rdzenia, zwykle chodzi o zwój zwarty. Jego funkcją nie jest zwiększenie napięcia, zmniejszenie napięcia podtrzymania ani usuwanie magnetyzmu szczątkowego. Poprawna odpowiedź: likwiduje drgania zwory.