Korbowód sprężarki tłokowej

Słownik kwalifikacji ELE.03 - Wykonywanie robót związanych z montażem instalacji i urządzeń chłodniczych, klimatyzacyjnych oraz pomp ciepła

Korbowód to element mechanizmu korbowego sprężarki tłokowej, który łączy wał korbowy z tłokiem. Jego zadaniem jest przeniesienie ruchu obrotowego wału na ruch posuwisto-zwrotny tłoka w cylindrze.

W sprężarce chłodniczej korbowód pracuje pod dużym obciążeniem mechanicznym, ponieważ podczas sprężania czynnika chłodniczego musi przenosić znaczne siły nacisku i bezwładności.

Budowa i rozpoznawanie

Korbowód najczęściej składa się z:
- główki korbowodu – połączonej ze sworzniem tłokowym,
- trzonu korbowodu – części środkowej przenoszącej siły,
- stopy korbowodu – obejmującej czop wału korbowego,
- panewek – elementów ślizgowych zmniejszających tarcie.

Na rysunkach technicznych i zdjęciach korbowód można rozpoznać po tym, że jest elementem pośrednim między wałem korbowym a tłokiem. Zwykle ma wydłużony kształt i otwór w stopie, którym obejmuje czop wału.

Typowe uszkodzenia

Do częstych uszkodzeń korbowodu należą:
- zatarcie panewki,
- pęknięcie trzonu,
- wybicie otworów mocujących,
- odkształcenie korbowodu,
- przegrzanie powierzchni współpracujących.

Przyczyną uszkodzeń może być brak smarowania, zanieczyszczony olej, przeciążenie sprężarki albo tzw. mokra praca sprężarki, czyli przedostanie się ciekłego czynnika do cylindra.

Znaczenie w pracy sprężarki

Sprawny korbowód zapewnia prawidłowy ruch tłoka. Jego uszkodzenie może doprowadzić do hałasu, spadku wydajności sprężarki, zatarcia mechanizmu albo całkowitego zniszczenia sprężarki.