Średnica rurociągu w instalacji chłodniczej zależy głównie od stanu czynnika chłodniczego, jego objętości właściwej, wymaganego przepływu masowego oraz dopuszczalnych spadków ciśnienia. Ten sam czynnik, np. R404A, zajmuje znacznie inną objętość jako ciecz i jako para.
Gdzie średnica jest najmniejsza?
Najmniejszą średnicę ma zwykle rurociąg cieczowy, czyli przewód doprowadzający ciekły czynnik ze skraplacza lub zbiornika cieczy do zaworu rozprężnego/regulacyjnego.
Powód jest prosty: ciecz ma dużo mniejszą objętość właściwą niż para, więc do przeniesienia tej samej masy czynnika potrzebny jest mniejszy przekrój rury.
Porównanie odcinków instalacji
- Przewód cieczowy – prowadzi czynnik w stanie ciekłym, zwykle ma najmniejszą średnicę.
- Przewód ssawny – prowadzi parę z parownika do sprężarki, ma dużą średnicę ze względu na dużą objętość pary.
- Przewód tłoczny – prowadzi gorącą parę ze sprężarki do skraplacza, również wymaga większej średnicy niż przewód cieczowy.
- Odcinek za zaworem rozprężnym – czynnik ma niskie ciśnienie i częściowo odparowuje, więc jego objętość rośnie.
Znaczenie praktyczne
Zbyt mała średnica rurociągu powoduje duże spadki ciśnienia, hałas, pogorszenie wydajności i problemy z powrotem oleju. Zbyt duża średnica może utrudniać transport oleju, szczególnie w przewodach ssawnych i tłocznych.
W pytaniach egzaminacyjnych warto zapamiętać zasadę: najmniejszy przekrój ma przewód z ciekłym czynnikiem przed zaworem rozprężnym, a największe średnice występują tam, gdzie czynnik jest parą, szczególnie na ssaniu sprężarki.