Substancje zubożające warstwę ozonową to związki chemiczne, które po przedostaniu się do atmosfery mogą niszczyć ozon stratosferyczny. Warstwa ozonowa chroni Ziemię przed nadmiernym promieniowaniem UV, dlatego emisja takich substancji jest prawnie ograniczona.
Przykłady w chłodnictwie
W technice chłodniczej historycznie stosowano m.in.:
- CFC, np. R12,
- HCFC, np. R22,
- niektóre czynniki stosowane dawniej w agregatach, klimatyzatorach i instalacjach przemysłowych.
Współcześnie ich stosowanie jest wycofane lub silnie ograniczone. Urządzenia zawierające takie czynniki wymagają szczególnej ostrożności podczas serwisu i demontażu.
Obowiązki podczas demontażu
Podczas demontażu urządzenia lub jego części nie wolno dopuścić do swobodnego wydostania się czynnika. Należy go odzyskać do przeznaczonej butli, a następnie przekazać do odpowiedniego zagospodarowania. Dotyczy to zarówno ochrony środowiska, jak i spełnienia wymagań prawnych.
Czego nie robić?
Nie wolno:
- rozszczelniać układu bez odzysku czynnika,
- wypuszczać czynnika do atmosfery,
- „wietrzyć” instalacji przez odkręcenie przewodów,
- traktować odparowania czynnika jako dopuszczalnej metody opróżniania układu.
Zapamiętaj
W pytaniach egzaminacyjnych poprawna odpowiedź zwykle odnosi się do zasady: czynnik chłodniczy trzeba zatrzymać i odzyskać, a nie uwalniać do atmosfery.