Charakterystyki B i C wyłączników nadprądowych

Słownik kwalifikacji ELE.05 - Eksploatacja maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych

Wyłącznik nadprądowy chroni obwód przed przeciążeniem i zwarciem. Oprócz prądu znamionowego, np. 10 A, 16 A lub 20 A, ważna jest jego charakterystyka czasowo-prądowa, oznaczana literą, np. B albo C.

Charakterystyka B

Wyłącznik typu B zadziała bezzwłocznie przy prądzie zwarciowym około 3–5 razy większym od prądu znamionowego wyłącznika.

Stosuje się go najczęściej w typowych obwodach domowych i biurowych, np.:
- oświetlenie,
- gniazda wtyczkowe,
- grzejniki oporowe,
- małe odbiorniki jednofazowe.

Przykład: wyłącznik B16 ma prąd znamionowy 16 A i jest typowym zabezpieczeniem obwodu jednofazowego o niewielkich prądach rozruchowych.

Charakterystyka C

Wyłącznik typu C zadziała bezzwłocznie przy prądzie zwarciowym około 5–10 razy większym od prądu znamionowego.

Stosuje się go tam, gdzie występują większe prądy rozruchowe, np.:
- silniki,
- transformatory,
- większe urządzenia indukcyjne,
- obwody z dużym chwilowym prądem załączeniowym.

Jak wybierać między B i C?

Jeżeli odbiorniki mają charakter głównie rezystancyjny lub są typowymi urządzeniami domowymi, zwykle wybiera się charakterystykę B. Charakterystyka C nie powinna być stosowana „na zapas”, ponieważ wymaga odpowiednio małej impedancji pętli zwarcia, aby zabezpieczenie zadziałało skutecznie przy zwarciu.

W zadaniach egzaminacyjnych, gdy obciążenie stanowi np. grzejnik oraz niewielka chłodziarka, a obliczony prąd roboczy wynosi około 12 A, właściwym wyborem będzie zwykle B16, a nie C16 lub C20.