Dopuszczalne napięcie dotykowe

Słownik kwalifikacji ELE.05 - Eksploatacja maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych

Napięcie dotykowe to napięcie, które może pojawić się między dostępną częścią przewodzącą urządzenia, np. metalową obudową, a ziemią lub innym jednocześnie dostępnym elementem przewodzącym. Jest szczególnie istotne przy uszkodzeniu izolacji, gdy część przewodząca może znaleźć się pod napięciem.

Wartość graniczna w normalnych warunkach

W instalacjach elektrycznych do 1 kV, w normalnych warunkach środowiskowych, przy ochronie przez samoczynne wyłączenie zasilania, spodziewane napięcie dotykowe nie powinno przekraczać:

  • 50 V AC — dla prądu przemiennego,
  • wartość ta jest traktowana jako napięcie dotykowe dopuszczalne w warunkach normalnych.

Dlatego w pytaniach egzaminacyjnych, gdy pojawia się sformułowanie: „normalne warunki środowiskowe”, „samoczynne wyłączenie zasilania” i „instalacja do 1 kV”, należy kojarzyć odpowiedź 50 V.

Warunki zwiększonego zagrożenia

W miejscach o podwyższonym ryzyku porażenia, np. w środowisku wilgotnym, ciasnym, przewodzącym lub szczególnie niebezpiecznym, dopuszczalne napięcie dotykowe może być niższe, często przyjmuje się 25 V AC.

Związek z ochroną przeciwporażeniową

Aby napięcie dotykowe nie utrzymywało się zbyt długo, instalacja musi mieć prawidłowo dobrane:

  • przewody ochronne PE/PEN,
  • zabezpieczenia nadprądowe lub różnicowoprądowe,
  • impedancję pętli zwarcia,
  • połączenia wyrównawcze.

Jeżeli dojdzie do uszkodzenia, zabezpieczenie powinno odłączyć zasilanie w wymaganym czasie, np. 5 s dla określonych obwodów rozdzielczych.