Tranzystor BJT

Słownik kwalifikacji ELE.05 - Eksploatacja maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych

Tranzystor BJT od ang. Bipolar Junction Transistor to tranzystor bipolarny. Jest elementem półprzewodnikowym sterowanym prądem. Może pracować jako wzmacniacz albo jako klucz załączający i wyłączający prąd w obwodzie.

Budowa i elektrody

Tranzystor BJT ma trzy elektrody:
- baza B - elektroda sterująca,
- kolektor C - elektroda obwodu głównego,
- emiter E - elektroda obwodu głównego.

Wyróżnia się tranzystory typu NPN i PNP. W układach zasilanych prądem stałym bardzo często stosuje się BJT jako elektroniczny łącznik.

BJT jako klucz

W pracy kluczowej tranzystor ma dwa podstawowe stany:
- zatkanie - tranzystor nie przewodzi, obwód jest wyłączony,
- nasycenie - tranzystor przewodzi, obwód jest załączony.

Do sterowania potrzebny jest odpowiedni prąd bazy. Po jego podaniu tranzystor przewodzi, a po jego zabraniu lub odwróceniu może zostać wyłączony.

Cechy w porównaniu z GTO

W prostych łącznikach prądu stałego tranzystor BJT jest zwykle szybszy od tyrystora GTO i wymaga prostszego sterowania. Nie trzeba stosować złożonego układu wyłączania bramkowego charakterystycznego dla GTO.

Wniosek praktyczny

Jeżeli tyrystor GTO w łączniku DC zostanie zastąpiony tranzystorem BJT, to łącznik będzie działał szybciej, a układ sterowania będzie prostszy. To jest klucz do poprawnej odpowiedzi w analizowanym pytaniu.