Wentylator silnika elektrycznego

Słownik kwalifikacji ELE.05 - Eksploatacja maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych

Wentylator silnika elektrycznego jest częścią układu chłodzenia maszyny. Najczęściej znajduje się na wale silnika, po stronie przeciwnej do napędu, pod osłoną wentylatora. Podczas pracy obraca się razem z wirnikiem i wymusza przepływ powietrza wzdłuż kadłuba silnika.

Jak rozpoznać wentylator?

Na rysunkach egzaminacyjnych wentylator zwykle ma postać okrągłego elementu z:
- centralnym otworem do osadzenia na wale,
- łopatkami lub ramionami rozmieszczonymi promieniowo,
- lekką konstrukcją z tworzywa sztucznego, aluminium albo blachy,
- kształtem przystosowanym do nadmuchu powietrza.

Nie należy mylić go z tarczą łożyskową ani tarczą kołnierzową. Tarcze są elementami konstrukcyjnymi obudowy i służą do mocowania łożysk lub silnika, a nie do wytwarzania przepływu powietrza.

Zadanie wentylatora

Wentylator odprowadza ciepło powstające podczas pracy silnika, głównie w uzwojeniach i rdzeniu. Prawidłowe chłodzenie ogranicza wzrost temperatury, chroni izolację uzwojeń i wydłuża żywotność silnika.

Typowe uszkodzenia

Do częstych uszkodzeń należą:
- pęknięcie łopatek,
- obluzowanie na wale,
- ocieranie o osłonę,
- zabrudzenie zmniejszające wydajność chłodzenia,
- złamanie przy demontażu osłony.

Uszkodzony wentylator może powodować przegrzewanie silnika, hałas, drgania oraz szybsze starzenie izolacji.

Wymiana

Przy wymianie należy dobrać wentylator zgodny z typem silnika, średnicą wału i sposobem mocowania. Prace wykonuje się po odłączeniu zasilania i zabezpieczeniu przed przypadkowym załączeniem.