Stycznik
Słownik kwalifikacji ELE.08 - Montaż urządzeń dźwigowych
Stycznik to łącznik elektromagnetyczny służący do zdalnego załączania i wyłączania obwodów elektrycznych, najczęściej obwodów silnikowych. W układach dźwigowych styczniki są stosowane m.in. do sterowania napędem, kierunkiem ruchu, hamulcem oraz układami rozruchowymi.
Budowa stycznika
Podstawowe elementy stycznika to:
- cewka – po podaniu napięcia wytwarza pole magnetyczne,
- styki główne – przewodzą prąd obciążenia, np. prąd silnika,
- styki pomocnicze – pracują w obwodzie sterowania,
- rdzeń i zwora – elementy elektromagnetyczne powodujące zamknięcie lub otwarcie styków.
Działanie
Gdy cewka stycznika zostanie zasilona, styki główne zmieniają stan, najczęściej zamykają się i doprowadzają napięcie do odbiornika. Po zaniku napięcia cewki sprężyna powrotna rozłącza styki.
Styczniki w rozruchu gwiazda-trójkąt
W układzie rozruchowym silnika trójfazowego stosuje się zwykle trzy styczniki: główny, gwiazdy i trójkąta. Ich załączanie musi odbywać się w odpowiedniej kolejności. Najpierw silnik uruchamia się w gwieździe, a po rozpędzeniu przełącza w trójkąt.
Blokada styczników
Ważnym elementem jest blokada uniemożliwiająca jednoczesne załączenie stycznika gwiazdy i trójkąta. Taka sytuacja mogłaby doprowadzić do zwarcia i uszkodzenia aparatury. Blokadę wykonuje się mechanicznie, elektrycznie lub obiema metodami jednocześnie.