Podwójny łańcuch sworzniowy

Słownik kwalifikacji ELE.09 - Obsługa i konserwacja urządzeń dźwigowych

Podwójny łańcuch sworzniowy to element mechanicznego przeniesienia napędu stosowany m.in. w układach napędowych schodów ruchomych. W pytaniach egzaminacyjnych z kwalifikacji ELE.09 należy kojarzyć go z przekazywaniem napędu na łańcuch stopni schodów ruchomych.

Budowa i zasada działania

Łańcuch sworzniowy składa się z ogniw połączonych sworzniami. W wersji podwójnej pracują równolegle dwa rzędy ogniw, co zwiększa:
- wytrzymałość na rozciąganie,
- odporność na obciążenia dynamiczne,
- pewność przenoszenia momentu obrotowego,
- trwałość układu przy pracy ciągłej.

Napęd z silnika i przekładni jest przekazywany na koła łańcuchowe, a następnie na mechanizm poruszający stopnie. Dzięki zazębieniu łańcucha z kołem łańcuchowym przeniesienie napędu jest pewne i nie występuje poślizg typowy dla przekładni pasowych.

Dlaczego nie pas klinowy?

Pas klinowy może przenosić napęd w wielu maszynach, ale w schodach ruchomych układ stopni wymaga dużej niezawodności i dokładnej synchronizacji ruchu. Łańcuch sworzniowy lepiej sprawdza się przy dużych obciążeniach oraz tam, gdzie nie można dopuścić do poślizgu.

Konserwacja

Podczas obsługi technicznej należy zwracać uwagę na:
- zużycie ogniw i sworzni,
- wydłużenie łańcucha,
- stan kół łańcuchowych,
- prawidłowe smarowanie,
- napięcie i ustawienie łańcucha,
- nietypowe hałasy lub drgania.

Zapamiętaj na egzamin

W układzie napędowym schodów ruchomych przeniesienie napędu na łańcuch stopni odbywa się za pomocą podwójnego łańcucha sworzniowego.