Dobór przewodów elektrycznych

Słownik kwalifikacji ELM.01 - Montaż, uruchamianie i obsługiwanie układów automatyki przemysłowej

Dobór przewodów w instalacji elektrycznej polega na wybraniu takiego typu i przekroju przewodu, aby instalacja pracowała bezpiecznie i poprawnie w przewidywanych warunkach. W zadaniach egzaminacyjnych należy pamiętać, że podstawą doboru są kryteria techniczne i bezpieczeństwa, a nie parametry ekonomiczne.

Co uwzględnia się przy doborze przewodu?

Najważniejsze kryteria to:

  • obciążalność prądowa długotrwała – przewód musi przenosić prąd roboczy bez nadmiernego nagrzewania izolacji,
  • dopuszczalny spadek napięcia – napięcie na odbiorniku nie może spaść poniżej wartości zapewniającej prawidłową pracę urządzenia,
  • skuteczność ochrony przeciwporażeniowej – w razie zwarcia lub uszkodzenia izolacji zabezpieczenie musi zadziałać wystarczająco szybko,
  • warunki ułożenia przewodu – np. w rurce, korycie kablowym, w ścianie, w ziemi, w wiązce z innymi przewodami,
  • rodzaj izolacji i środowisko pracy – temperatura, wilgoć, substancje chemiczne, drgania.

Czego nie traktuje się jako podstawowego kryterium?

W typowych pytaniach egzaminacyjnych przy doborze przewodów nie uwzględnia się parametrów ekonomicznych jako kryterium decydującego. Cena przewodu może mieć znaczenie organizacyjne przy zakupie, ale nie może zastąpić wymagań technicznych ani bezpieczeństwa.

Przykład

Jeżeli odbiornik pobiera duży prąd, nie wolno dobrać cieńszego przewodu tylko dlatego, że jest tańszy. Zbyt mały przekrój może spowodować:

  • przegrzewanie przewodu,
  • zbyt duży spadek napięcia,
  • nieskuteczne zadziałanie zabezpieczenia,
  • zagrożenie pożarem lub porażeniem.

Wniosek egzaminacyjny: przy doborze przewodów uwzględnia się obciążalność prądową, spadek napięcia i ochronę przeciwporażeniową, ale nie parametry ekonomiczne.