Klucz dynamometryczny

Słownik kwalifikacji ELM.01 - Montaż, uruchamianie i obsługiwanie układów automatyki przemysłowej

Klucz dynamometryczny to narzędzie służące do dokręcania śrub i nakrętek z określonym momentem siły, najczęściej podanym w niutonometrach N·m. Stosuje się go wtedy, gdy połączenie śrubowe musi być dokręcone z odpowiednią siłą — ani za słabo, ani za mocno.

Po co stosuje się klucz dynamometryczny?

W automatyce przemysłowej urządzenia, szafy, podstawy maszyn, czujniki lub elementy wykonawcze często są mocowane do konstrukcji albo podłoża. Zbyt mały moment dokręcenia może spowodować poluzowanie połączenia podczas pracy. Zbyt duży moment może uszkodzić gwint, śrubę, nakrętkę, obudowę urządzenia lub element mocujący.

Zasada użycia

  1. Sprawdza się w dokumentacji wymagany moment dokręcania.
  2. Ustawia się tę wartość na kluczu dynamometrycznym.
  3. Dokręca się śrubę lub nakrętkę do momentu zadziałania mechanizmu sygnalizującego osiągnięcie nastawy, np. kliknięcia.

Typowe zastosowania

  • montaż urządzeń do podłoża,
  • dokręcanie zacisków i elementów mechanicznych,
  • montaż elementów konstrukcyjnych maszyn,
  • prace serwisowe wymagające zachowania parametrów producenta.

Ważne na egzaminie

Jeżeli w pytaniu pojawia się sformułowanie „właściwy moment siły”, „moment dokręcania” albo wartość w N·m, właściwym narzędziem jest klucz dynamometryczny. Klucze płaskie, oczkowe, hakowe czy imbusowe umożliwiają dokręcanie, ale same nie zapewniają kontroli momentu dokręcania.