Moc czynna to część mocy elektrycznej, która jest rzeczywiście zamieniana na użyteczną pracę, ciepło, światło lub ruch. Oznacza się ją literą P, a jednostką jest wat (W).
W odbiornikach takich jak klimatyzator energia elektryczna zasila m.in. sprężarkę, wentylatory i układy sterowania. Moc czynna określa, ile energii urządzenie faktycznie pobiera z sieci i zużywa w czasie pracy.
Obliczanie mocy czynnej
Dla obwodu prądu stałego lub odbiornika rezystancyjnego:
P = U · I
Gdzie:
- P – moc czynna [W],
- U – napięcie [V],
- I – natężenie prądu [A].
Dla obwodu prądu przemiennego jednofazowego z odbiornikiem indukcyjnym lub pojemnościowym dokładniejszy wzór to:
P = U · I · cosφ
Współczynnik cosφ uwzględnia przesunięcie fazowe między napięciem a prądem.
Pomiar w praktyce
Do wyznaczenia mocy pobieranej przez urządzenie można zmierzyć:
- napięcie zasilania – woltomierzem,
- prąd pobierany przez odbiornik – amperomierzem.
W zadaniach egzaminacyjnych, jeśli w odpowiedziach nie ma watomierza ani analizatora mocy, poprawnym zestawem do określenia mocy jest najczęściej woltomierz i amperomierz.
Ważne rozróżnienie
- Moc czynna P – wyrażana w watach [W],
- moc bierna Q – wyrażana w var,
- moc pozorna S – wyrażana w VA.
Dla dokładnego pomiaru mocy czynnej w sieci AC stosuje się watomierz lub miernik parametrów sieci.