Odczytywanie wymiarów z rysunku wykonawczego

Słownik kwalifikacji ELM.01 - Montaż, uruchamianie i obsługiwanie układów automatyki przemysłowej

Rysunek wykonawczy przedstawia kształt elementu oraz jego wymiary potrzebne do wykonania lub kontroli części. W zadaniach egzaminacyjnych często trzeba obliczyć brakujący wymiar na podstawie wymiarów podanych na rysunku.

Jak odczytywać brakujący wymiar?

Najważniejsze jest korzystanie z liczb wymiarowych, a nie mierzenie rysunku linijką. Rysunek może być przeskalowany lub wydrukowany w innym rozmiarze.

Typowy sposób postępowania:
- znajdź wymiar całkowity, np. szerokość lub wysokość elementu,
- znajdź wymiary cząstkowe odnoszące się do tego samego kierunku,
- odejmij znane odcinki od wymiaru całkowitego,
- upewnij się, że wszystkie odcinki leżą w tej samej osi, np. poziomej albo pionowej.

Przykład

Jeżeli całkowita szerokość elementu wynosi 70 mm, a od lewej krawędzi do pionowej krawędzi wewnętrznej jest:

  • 20 mm,
  • następnie 30 mm,

to położenie tej krawędzi wynosi:

20 mm + 30 mm = 50 mm

Brakująca pozioma krawędź do prawej strony elementu ma więc długość:

70 mm - 50 mm = 20 mm

Ważne zasady

  • Wymiary na rysunkach technicznych najczęściej podaje się w milimetrach.
  • Nie wolno zgadywać wymiarów na podstawie wyglądu rysunku.
  • Linie wymiarowe i pomocnicze wskazują, do którego fragmentu odnosi się dana liczba.
  • Przy obliczeniach trzeba porównywać tylko wymiary w tym samym kierunku.