Suwmiarka uniwersalna

Słownik kwalifikacji ELM.01 - Montaż, uruchamianie i obsługiwanie układów automatyki przemysłowej

Suwmiarka uniwersalna to ręczny przyrząd pomiarowy służący do pomiaru wymiarów zewnętrznych, wewnętrznych oraz głębokości. W praktyce warsztatowej jest jednym z podstawowych narzędzi do kontroli wymiarów elementów mechanicznych, np. średnic otworów pod montaż czujników.

Co można mierzyć suwmiarką?

Suwmiarka umożliwia pomiar:
- wymiarów zewnętrznych – np. średnicy wałka, grubości płytki,
- wymiarów wewnętrznych – np. średnicy otworu,
- głębokości – np. głębokości rowka lub otworu,
- czasem także stopni i uskoków konstrukcyjnych.

Do pomiaru średnicy otworu używa się szczęk wewnętrznych suwmiarki. Należy je wsunąć do otworu, delikatnie rozsunąć do kontaktu ze ściankami i odczytać wynik.

Dokładność pomiaru

Typowa suwmiarka warsztatowa pozwala mierzyć z dokładnością:
- 0,1 mm – suwmiarka z noniuszem o mniejszej dokładności,
- 0,05 mm lub 0,02 mm – dokładniejsze suwmiarki noniuszowe,
- 0,01 mm – często suwmiarki elektroniczne, choć rzeczywista dokładność zależy od jakości przyrządu.

Jeżeli wymagany jest pomiar otworu o średnicy φ10 z dokładnością 0,1 mm, właściwym wyborem jest suwmiarka uniwersalna.

Dlaczego nie inne przyrządy?

  • Przymiar kreskowy ma zbyt małą dokładność do pomiaru 0,1 mm.
  • Mikrometr zewnętrzny mierzy głównie wymiary zewnętrzne, np. średnice wałków.
  • Czujnik zegarowy służy głównie do pomiaru odchyłek, bicia lub przesunięć, a nie bezpośredniego pomiaru średnicy otworu.

Przykład zastosowania

Podczas montażu czujnika indukcyjnego w otworze φ10 należy sprawdzić, czy otwór ma odpowiednią średnicę. Do takiego pomiaru stosuje się suwmiarkę, ponieważ umożliwia szybki pomiar średnicy wewnętrznej z wymaganą dokładnością.