Defleksja elektronów to odchylanie toru ruchu elektronów pod wpływem pola elektrycznego lub magnetycznego. Elektrony są cząstkami naładowanymi ujemnie, dlatego ich ruch można kontrolować za pomocą pól elektromagnetycznych.
Gdzie występuje?
Zjawisko defleksji elektronów wykorzystuje się przede wszystkim w urządzeniach z lampą kineskopową, np.:
- monitorach CRT,
- starszych telewizorach kineskopowych,
- niektórych oscyloskopach analogowych.
W monitorze CRT wiązka elektronów jest kierowana na ekran pokryty luminoforem. Aby utworzyć obraz, musi być precyzyjnie odchylana w poziomie i pionie.
Defleksja magnetyczna i elektryczna
W praktyce spotyka się dwa główne sposoby odchylania wiązki:
- defleksja magnetyczna — stosowana m.in. w monitorach CRT i telewizorach kineskopowych; pole magnetyczne wytwarzają cewki odchylające,
- defleksja elektrostatyczna — stosowana często w oscyloskopach analogowych; wiązka jest odchylana przez pole elektryczne między płytkami odchylającymi.
Znaczenie egzaminacyjne
Jeżeli pytanie dotyczy defleksji elektronów w polu elektromagnetycznym i pojawiają się odpowiedzi typu: LCD, dysk twardy, nośnik optyczny, monitor CRT — poprawna odpowiedź to monitor CRT. To właśnie w kineskopie wiązka elektronów jest odchylana, aby utworzyć obraz.