Dioda pojemnościowa, nazywana też warikapem lub varicapem, to dioda półprzewodnikowa pracująca zwykle w kierunku zaporowym. W takim stanie nie przewodzi prądu stałego, ale zachowuje się jak kondensator o pojemności zależnej od napięcia polaryzacji.
Zasada działania
W złączu p-n spolaryzowanym zaporowo powstaje warstwa zaporowa. Jej szerokość zależy od napięcia zaporowego:
- gdy napięcie zaporowe rośnie, warstwa zaporowa się poszerza,
- większa szerokość warstwy oznacza mniejszą pojemność złącza,
- gdy napięcie zaporowe maleje, pojemność diody rośnie.
Najważniejsza zależność:
wzrost napięcia zaporowego → spadek pojemności warikapu.
Zastosowanie
Warikapy stosuje się tam, gdzie trzeba przestrajać układ elektronicznie, bez mechanicznego kondensatora zmiennego. Typowe zastosowania:
- strojenie obwodów rezonansowych LC,
- głowice radiowe i telewizyjne,
- generatory VCO,
- modulacja częstotliwości,
- filtry przestrajane napięciem.
Znaczenie w obwodzie rezonansowym
Jeżeli warikap jest elementem pojemnościowym obwodu LC, to zmiana napięcia sterującego zmienia jego pojemność, a więc również częstotliwość rezonansową:
- większe napięcie sterujące → mniejsza pojemność,
- mniejsza pojemność → większa częstotliwość rezonansowa.
Dlatego w układach przestrajanych napięciem wzrost napięcia Uvar zwykle powoduje przesunięcie charakterystyki częstotliwościowej w stronę wyższych częstotliwości.