Generator Hartleya

Słownik kwalifikacji ELM.02 - Montaż oraz instalowanie układów i urządzeń elektronicznych

Generator Hartleya to generator drgań sinusoidalnych typu LC, w którym częstotliwość drgań wyznacza obwód rezonansowy złożony z kondensatora oraz dwóch cewek albo jednej cewki z odczepem.

Cechy rozpoznawcze

Najważniejszą cechą generatora Hartleya jest dzielnik indukcyjny w obwodzie sprzężenia zwrotnego. Oznacza to, że w schemacie występują dwie indukcyjności, np. L1 i L2, albo jedna cewka z odczepem. To właśnie ten element pozwala odróżnić generator Hartleya od generatora Colpittsa, w którym występuje dzielnik pojemnościowy z dwóch kondensatorów.

Zasada działania

Generator wykorzystuje wzmacniacz, najczęściej tranzystorowy, oraz dodatnie sprzężenie zwrotne. Obwód LC wytwarza drgania o częstotliwości rezonansowej, a wzmacniacz uzupełnia straty energii w obwodzie. Aby generator pracował, musi być spełniony warunek amplitudy i fazy: sygnał po przejściu przez pętlę sprzężenia powinien wrócić z odpowiednią fazą i wystarczającym wzmocnieniem.

Częstotliwość drgań

W uproszczeniu częstotliwość generatora Hartleya zależy od pojemności kondensatora oraz indukcyjności zastępczej cewek:

f = 1 / (2π√(Lz · C))

gdzie Lz to indukcyjność zastępcza obwodu, a C to pojemność kondensatora.

Jak rozpoznać na egzaminie?

Jeżeli w schemacie generatora LC widzisz dwie cewki L1 i L2 tworzące sprzężenie zwrotne, najczęściej jest to generator Hartleya. Dla porównania: dwie pojemności wskazują zwykle na generator Colpittsa.