Prostownik liniowy to układ prostujący sygnał zmienny, najczęściej zbudowany ze wzmacniacza operacyjnego i diod. Nazywa się go także prostownikiem precyzyjnym, ponieważ dzięki wzmacniaczowi operacyjnemu ogranicza wpływ napięcia przewodzenia diody, np. około 0,7 V dla diody krzemowej.
W zwykłym prostowniku diodowym małe napięcia wejściowe mogą nie zostać poprawnie wyprostowane, bo dioda zaczyna przewodzić dopiero po przekroczeniu napięcia progowego. W prostowniku liniowym wzmacniacz operacyjny kompensuje ten spadek, dlatego układ może prostować również małe sygnały.
Cechy prostownika liniowego
- zawiera wzmacniacz operacyjny pracujący zwykle w układzie odwracającym,
- diody znajdują się w obwodzie sprzężenia zwrotnego lub na wyjściu wzmacniacza,
- charakterystyka wyjściowa jest liniowa w zakresie pracy wzmacniacza,
- umożliwia prostowanie małych napięć sygnałowych,
- może realizować prostowanie jednopołówkowe lub dwupołówkowe.
Jak rozpoznać na schemacie?
W pytaniach egzaminacyjnych prostownik liniowy często rozpoznaje się po połączeniu: wzmacniacz operacyjny + diody w torze sprzężenia zwrotnego. Jeżeli układ nie służy do porównywania napięć progowych, lecz do uzyskania sygnału o jednej polaryzacji, jest to prostownik liniowy.
Zastosowania
Prostowniki liniowe stosuje się w układach pomiarowych, detektorach amplitudy, miernikach wartości średniej oraz w torach przetwarzania małych sygnałów analogowych.