Przerzutnik monostabilny Schmitta

Słownik kwalifikacji ELM.02 - Montaż oraz instalowanie układów i urządzeń elektronicznych

Przerzutnik monostabilny Schmitta to układ, który ma jeden stan stabilny. Po pojawieniu się krótkiego impulsu wyzwalającego na wejściu przechodzi chwilowo do stanu niestabilnego, a następnie samoczynnie wraca do stanu stabilnego po określonym czasie.

Układ wykorzystuje właściwości przerzutnika Schmitta, czyli przełączanie z progami napięciowymi i histerezą. Dzięki temu jest odporniejszy na zakłócenia i powolne zmiany napięcia wejściowego.

Charakterystyczne przebiegi

Dla przerzutnika monostabilnego typowe są następujące przebiegi:

  • na wejściu pojawia się krótki impuls wyzwalający,
  • na wyjściu powstaje impuls prostokątny o określonym czasie trwania,
  • czas trwania impulsu wyjściowego zależy zwykle od elementów RC,
  • po zakończeniu impulsu układ wraca do stanu spoczynkowego.

W pytaniach egzaminacyjnych należy zwrócić uwagę, że krótki impuls wejściowy powoduje dłuższy impuls wyjściowy. To cecha układu monostabilnego.

Różnica względem innych przerzutników

  • Astabilny: nie ma stanu stabilnego, generuje przebieg okresowy samoczynnie.
  • Bistabilny: ma dwa stany stabilne i pozostaje w jednym z nich do kolejnego przełączenia.
  • Monostabilny: ma jeden stan stabilny, a drugi tylko chwilowy.

Zastosowania

Przerzutniki monostabilne Schmitta stosuje się m.in. do:

  • formowania impulsów,
  • eliminacji zakłóceń przy sygnałach wejściowych,
  • wydłużania krótkich impulsów,
  • układów czasowych,
  • prostych generatorów impulsów sterujących.

Wskazówka egzaminacyjna

Jeżeli na rysunku widać krótki impuls wejściowy i pojedynczy impuls prostokątny na wyjściu, nie jest to układ astabilny. Najczęściej będzie to przerzutnik monostabilny.