Przerzutnik Schmitta to układ progowy, który zmienia stan wyjścia po przekroczeniu określonego poziomu napięcia wejściowego. W odróżnieniu od zwykłego komparatora ma histerezę, czyli dwa różne progi przełączania:
- próg górny — przy narastaniu napięcia wejściowego,
- próg dolny — przy opadaniu napięcia wejściowego.
Dzięki temu układ nie przełącza się przypadkowo przy niewielkich zakłóceniach sygnału wejściowego.
Rola sprzężenia zwrotnego
Histereza w przerzutniku Schmitta powstaje dzięki dodatniemu sprzężeniu zwrotnemu. Oznacza to, że zmiana stanu wyjścia wpływa na warunki przełączania wejścia w taki sposób, że przełączenie zachodzi szybko i zdecydowanie.
W układzie tranzystorowym rezystor emiterowy, często oznaczany jako RE, może realizować takie sprzężenie. Zmiana prądu jednego tranzystora powoduje zmianę napięcia na wspólnym rezystorze emiterowym, co wpływa na drugi tranzystor. W efekcie układ ma dwa stabilne stany i dwa różne poziomy wyzwalania.
Zastosowania
Przerzutnik Schmitta stosuje się do:
- formowania impulsów prostokątnych,
- eliminacji drgań styków,
- poprawy odporności na zakłócenia,
- zamiany wolnozmiennych sygnałów analogowych na sygnały cyfrowe,
- detekcji przekroczenia progów napięcia.
Typowa cecha egzaminacyjna
Jeżeli w pytaniu pojawia się przerzutnik Schmitta i rezystor zapewniający sprzężenie zwrotne, to najczęściej chodzi o histerezę układu, a nie o usuwanie składowej stałej czy zmniejszanie stromości zboczy.