Natężenie przepływu cieczy

Słownik kwalifikacji ELM.03 - Montaż, uruchamianie i konserwacja urządzeń i systemów mechatronicznych

Opublikowano: Zaktualizowano:

Co to jest natężenie przepływu cieczy?

Natężenie przepływu Q to wielkość określająca, jaka objętość cieczy przepływa przez dany przekrój rurociągu w jednostce czasu. Definicję zapisuje się wzorem:

Q = V / t

gdzie:
- Q – natężenie przepływu,
- V – objętość przepływającej cieczy,
- t – czas przepływu.

Jest to podstawowy parametr w hydraulice i pneumatyce cieczowej, wykorzystywany przy doborze przewodów, pomp, zaworów i elementów wykonawczych.

Jednostki

W układzie SI natężenie przepływu wyraża się najczęściej w:
- m³/s – metr sześcienny na sekundę,
- dm³/s,
- l/min – litr na minutę.

Przykład przeliczenia:
- 1 l/min = 0,001 m³ / 60 s

Zależność od prędkości przepływu

Natężenie przepływu można też powiązać z polem przekroju przewodu i prędkością cieczy:

Q = A · v

gdzie:
- A – pole przekroju poprzecznego rurociągu,
- v – średnia prędkość przepływu cieczy.

To nie zmienia definicji fizycznej Q – nadal jest to objętość na jednostkę czasu.

Znaczenie praktyczne

Znajomość natężenia przepływu pozwala:
- określić wydajność układu hydraulicznego,
- dobrać średnicę przewodów,
- ocenić pracę pompy,
- kontrolować poprawność działania instalacji.

Zbyt małe natężenie może powodować niewystarczającą wydajność układu, a zbyt duże – straty ciśnienia, hałas i szybsze zużycie elementów.

Przykład

Jeżeli przez rurociąg przepływa 12 litrów cieczy w czasie 3 minut, to:

Q = 12 l / 3 min = 4 l/min

Oznacza to, że w każdej minucie przez przekrój przewodu przepływają 4 litry cieczy.

Najważniejsze do zapamiętania

  • Natężenie przepływu to stosunek objętości cieczy do czasu przepływu.
  • Poprawny wzór definicyjny: Q = V / t.
  • Nie należy mylić go z ciśnieniem ani drogą przepływu.