Pasek zębaty
Słownik kwalifikacji ELM.03 - Montaż, uruchamianie i konserwacja urządzeń i systemów mechatronicznych
Pasek zębaty to element napędu pasowego, który przenosi ruch obrotowy między kołami pasowymi dzięki zazębieniu zębów paska z rowkami koła. W przeciwieństwie do zwykłych pasków klinowych lub płaskich nie pracuje głównie na zasadzie tarcia, lecz na zasadzie współpracy kształtowej.
Cechy paska zębatego
- zapewnia przeniesienie napędu bez poślizgu,
- umożliwia dokładną synchronizację ruchu wałów,
- pracuje stosunkowo cicho,
- nie wymaga smarowania,
- wymaga prawidłowego napięcia, czyli naciągu.
Co sprawdza się podczas inspekcji?
Podczas rutynowej kontroli paska zębatego należy ocenić przede wszystkim:
- stopień zużycia zębów,
- pęknięcia, przetarcia i rozwarstwienia,
- uszkodzenia boków paska,
- zabrudzenia powierzchni roboczej,
- prawidłowe naprężenie paska,
- współosiowość kół pasowych.
Zbyt luźny pasek może przeskakiwać po zębach koła, powodując utratę synchronizacji napędu. Zbyt mocno napięty pasek przyspiesza zużycie łożysk, kół pasowych i samego paska.
Ważna zasada egzaminacyjna
Paska zębatego nie smaruje się. Obecność oleju lub smaru może pogorszyć jego pracę, przyspieszyć degradację materiału i spowodować poślizg lub uszkodzenie. Dlatego w pytaniach o obsługę paska zębatego poprawną czynnością kontrolną, obok oceny zużycia, jest zwykle sprawdzenie jego naprężenia.