Przebiegi czasowe licznika – jak je czytać?
Przebiegi czasowe licznika pokazują, jak zmieniają się stany wejścia zegarowego i wyjść licznika w czasie. Na egzaminie zwykle występują:
- We – impulsy wejściowe (zegarowe),
- QA, QB, QC, QD – wyjścia licznika.
Na podstawie tych wykresów można określić:
- kolejność stanów licznika,
- liczbę bitów wykorzystywanych przez licznik,
- cykl zliczania.
Co oznaczają wyjścia QA, QB, QC?
Wyjścia licznika reprezentują kolejne bity stanu:
- QA – bit najmłodszy, zmienia się najczęściej,
- QB – zmienia się rzadziej,
- QC – jeszcze rzadziej,
- QD – najstarszy bit, jeśli jest używany.
W liczniku binarnym każde kolejne wyjście ma częstotliwość dwa razy mniejszą od poprzedniego. Jednak w licznikach o skróconym cyklu przebiegi mogą odbiegać od idealnego podziału przez 2.
Jak analizować wykres?
- Wybierz kolejne chwile wyznaczone impulsami zegarowymi.
- Odczytaj stan każdego wyjścia po każdym impulsie.
- Zapisz stany jako kombinacje bitów, np.
000,001,010. - Sprawdź, po ilu stanach sekwencja zaczyna się powtarzać.
Przykład interpretacji
Jeżeli kolejne stany to:
- 000
- 001
- 010
- 011
- 100
- 101
- 000
to licznik realizuje 6 stanów, więc ma cykl zliczania 6.
Na co uważać?
- Nie liczy się liczby narysowanych impulsów wejściowych, tylko stany wyjść.
- Trzeba zwrócić uwagę, czy zmiana następuje na zboczu narastającym czy opadającym.
- Jeśli któreś wyjście cały czas ma stan niski, nie oznacza to błędu — może po prostu nie być używane w danym cyklu.
Wniosek
Czytanie przebiegów czasowych polega na analizie zmian stanów logicznych w czasie. W zadaniach o licznikach najważniejsze jest ustalenie, ile różnych stanów pojawia się przed powtórzeniem sekwencji.