Przekładnia planetarna to przekładnia zębata, w której kilka kół zębatych obraca się wokół koła centralnego. Jej nazwa wynika z podobieństwa do ruchu planet wokół Słońca.
Budowa
Typowa przekładnia planetarna składa się z:
- koła słonecznego – centralnego koła zębatego,
- satelitów – małych kół zębatych współpracujących z kołem słonecznym,
- jarzma – elementu utrzymującego satelity i przenoszącego ich ruch,
- koła pierścieniowego – zewnętrznego koła z uzębieniem wewnętrznym.
Na fotografii przekładnię planetarną można rozpoznać po kilku małych kołach zębatych rozmieszczonych wokół koła środkowego, często wewnątrz większego koła pierścieniowego.
Cechy i zastosowanie
Przekładnie planetarne są często stosowane w układach mechatronicznych, ponieważ pozwalają uzyskać duże przełożenie przy małych wymiarach. Mają zwartą budowę, dobrą sprawność i mogą przenosić duże momenty obrotowe.
Stosuje się je m.in. w:
- wkrętarkach i elektronarzędziach,
- automatycznych skrzyniach biegów,
- robotach przemysłowych,
- serwonapędach,
- mechanizmach precyzyjnego pozycjonowania.
Ważne na egzaminie
Przekładni planetarnej nie należy mylić z przekładnią ślimakową, w której występuje ślimak i koło ślimakowe, ani z przegubem Kardana, który służy do przenoszenia napędu między wałami pod kątem. Krzyż Maltański służy natomiast do zamiany ruchu ciągłego na skokowy.