Przejdź do głównej treści

Wyłącznik nadprądowy

Słownik kwalifikacji ELM.03 - Montaż, uruchamianie i konserwacja urządzeń i systemów mechatronicznych

Wyłącznik nadprądowy to aparat zabezpieczający obwód elektryczny przed skutkami zbyt dużego prądu. Potocznie bywa nazywany „bezpiecznikiem automatycznym” lub „eską”. Na schematach często oznacza się go literą F oraz opisem, np. B16.

Co oznacza zapis B16?

Oznaczenie B16 informuje o dwóch cechach aparatu:

  • B – charakterystyka wyzwalania, stosowana najczęściej w obwodach o niewielkich prądach rozruchowych,
  • 16 – prąd znamionowy, czyli 16 A.

Jeżeli prąd w obwodzie przekroczy dopuszczalną wartość, wyłącznik nadprądowy samoczynnie rozłączy obwód.

Liczba biegunów

Wyłączniki nadprądowe mogą być:

  • jednobiegunowe – do obwodów jednofazowych,
  • dwubiegunowe – do rozłączania przewodu fazowego i neutralnego,
  • trójbiegunowe – do obwodów trójfazowych,
  • czterobiegunowe – do trzech faz i przewodu neutralnego.

W układzie z silnikiem trójfazowym najczęściej stosuje się aparat trójbiegunowy, ponieważ zabezpiecza trzy przewody fazowe.

Jak rozpoznać na schemacie?

Na schemacie wyłącznik nadprądowy można rozpoznać po:

  • oznaczeniu typu B16, C10, C16 itp.,
  • symbolu kilku połączonych torów prądowych,
  • oznaczeniu literowym, np. F2,
  • umieszczeniu w torze zasilania przed stycznikami lub odbiornikiem.

Różnica względem RCD

Wyłącznik nadprądowy chroni głównie przed przeciążeniem i zwarciem. Wyłącznik różnicowoprądowy, oznaczany często jako 30 mA, służy do ochrony przeciwporażeniowej i wykrywania prądu upływu. Nie należy ich mylić.