Wylutowanie elementu przewlekanego

Słownik kwalifikacji ELM.03 - Montaż, uruchamianie i konserwacja urządzeń i systemów mechatronicznych

Opublikowano: Zaktualizowano:

Na czym polega wylutowanie elementu przewlekanego?

Wylutowanie elementu przewlekanego to usunięcie elementu elektronicznego z płytki drukowanej PCB przez roztopienie spoiwa lutowniczego w jego punktach lutowniczych. Dotyczy to m.in. tranzystorów, rezystorów, kondensatorów i złączy montowanych w otworach płytki.

W pytaniu egzaminacyjnym tranzystor BC109 jest elementem montowanym do płytki, więc jego wymiana odbywa się przez wylutowanie, a nie odkręcenie, wyjęcie z gniazda czy wycięcie.

Jak przebiega poprawne wylutowanie?

  1. Odłącz zasilanie urządzenia i zabezpiecz stanowisko pracy.
  2. Zlokalizuj wyprowadzenia elementu po stronie lutów.
  3. Podgrzej lutownicą punkt lutowniczy.
  4. Usuń roztopione spoiwo odsysaczem lub plecionką.
  5. Delikatnie wyjmij element z otworów montażowych.
  6. Oczyść pola lutownicze przed montażem nowego elementu.

Na co uważać?

  • nie przegrzewać ścieżek i pól lutowniczych,
  • nie wyrywać elementu na siłę,
  • sprawdzić układ wyprowadzeń nowego tranzystora,
  • zachować ochronę przed ESD, jeśli układ jest wrażliwy,
  • po wymianie skontrolować jakość nowych lutów.

Czego nie robić?

  • Odkręcanie dotyczy elementów mocowanych śrubą, np. do radiatora, ale samo połączenie elektryczne z PCB i tak zwykle wymaga rozlutowania.
  • Wyjęcie z gniazda jest możliwe tylko dla elementów osadzonych w podstawce.
  • Wycięcie elementu to metoda awaryjna i nie jest prawidłową procedurą serwisową przy standardowej wymianie.

Znaczenie praktyczne

W sterownikach PLC i ich modułach elektronicznych poprawne wylutowanie pozwala wymienić uszkodzony element bez uszkodzenia płytki. To podstawowa czynność serwisowa przy naprawie układów elektronicznych przewlekanych.