Przekaźnik półprzewodnikowy SSR (Solid State Relay) to przekaźnik elektroniczny, który przełącza obwód bez ruchomych styków mechanicznych. Zamiast zestyków elektromagnetycznych wykorzystuje elementy półprzewodnikowe, np. triak, tyrystor lub tranzystor.
Budowa zacisków
Typowy SSR ma dwie strony:
- INPUT – wejście sterujące, do którego podaje się sygnał załączający,
- OUTPUT – wyjście wykonawcze, które włącza lub wyłącza obciążenie.
Na obudowie przekaźnika zwykle nadrukowany jest schemat oraz opis zacisków. W pokazanym przykładzie:
- zaciski 1 i 2 są opisane jako OUTPUT 24–240 VAC / 10 A, czyli wyjście robocze,
- zaciski 3 i 4 są opisane jako INPUT 50–280 VAC, czyli wejście sterujące.
Dlatego wejściami sterującymi są zaciski 3 i 4.
Na co zwracać uwagę na egzaminie
Przy rozpoznawaniu zacisków SSR nie należy kierować się wyłącznie numerami. Najważniejszy jest opis na obudowie:
- INPUT oznacza stronę sterowania,
- OUTPUT oznacza stronę obciążenia,
- zakres napięcia przy INPUT informuje, jakim sygnałem można sterować przekaźnik,
- prąd przy OUTPUT określa maksymalne obciążenie.
Zalety SSR
- brak iskrzenia na stykach,
- cicha praca,
- duża trwałość łączeniowa,
- szybkie przełączanie.
Ograniczenia
SSR może wymagać radiatora, ponieważ elementy półprzewodnikowe wydzielają ciepło. Należy też dobrać typ SSR do rodzaju napięcia: AC lub DC.