Ciecze robocze w hydraulice

Słownik kwalifikacji ELM.06 - Eksploatacja i programowanie urządzeń i systemów mechatronicznych

Ciecz robocza w układzie hydraulicznym służy do przenoszenia energii z pompy do elementów wykonawczych, np. siłowników lub silników hydraulicznych. Musi zachowywać odpowiednią lepkość, smarować elementy układu, chronić przed korozją i odprowadzać ciepło.

Najczęściej stosowane ciecze

W hydraulice najczęściej stosuje się:

  • oleje mineralne – najpowszechniejsze ciecze hydrauliczne, otrzymywane z ropy naftowej,
  • ciecze niepalne lub trudno palne – stosowane tam, gdzie występuje ryzyko pożaru, np. w hutnictwie, górnictwie lub przy wysokich temperaturach.

Dlatego w pytaniach egzaminacyjnych poprawna odpowiedź zwykle brzmi: oleje mineralne oraz ciecze niepalne.

Dlaczego oleje mineralne są popularne?

Oleje mineralne są często wybierane, ponieważ:

  • dobrze smarują pompę, zawory i siłowniki,
  • mają korzystne właściwości przeciwzużyciowe,
  • są łatwo dostępne,
  • mają przewidywalne parametry pracy,
  • dobrze chronią elementy metalowe przed korozją.

Ciecze niepalne

Ciecze niepalne stosuje się w warunkach podwyższonego zagrożenia pożarem. Mogą to być np. emulsje wodno-olejowe, roztwory wodno-glikolowe lub specjalne syntetyczne ciecze hydrauliczne.

Na co zwracać uwagę?

Przy doborze cieczy roboczej ważne są:

  • lepkość,
  • temperatura pracy,
  • odporność na utlenianie,
  • właściwości smarne,
  • zgodność z uszczelnieniami,
  • odporność na pienienie.

Nie należy mylić typowych cieczy hydraulicznych z przypadkowymi mieszankami wody i oleju. Zastosowanie niewłaściwej cieczy może spowodować spadek sprawności, przegrzewanie, zużycie pompy lub uszkodzenie uszczelnień.