Przejdź do głównej treści

Symbol hamulca na schemacie kinematycznym

Słownik kwalifikacji ELM.06 - Eksploatacja i programowanie urządzeń i systemów mechatronicznych

Hamulec na schemacie kinematycznym oznacza element służący do zatrzymywania, spowalniania lub unieruchamiania ruchomej części mechanizmu, najczęściej wału, tarczy albo bębna.

W pytaniach egzaminacyjnych symbol hamulca może być pokazany jako uproszczony znak graficzny z elementem dociskanym do części obracającej się. Nie należy go mylić ze sprzęgłem ani przekładnią.

Funkcja hamulca

Hamulec w układzie mechanicznym służy do:
- zatrzymania ruchu obrotowego,
- utrzymania elementu w określonym położeniu,
- zabezpieczenia maszyny przed niekontrolowanym ruchem,
- skrócenia czasu zatrzymania mechanizmu.

Jak odróżnić hamulec od sprzęgła?

Sprzęgło łączy lub rozłącza dwa elementy napędu, umożliwiając przekazywanie momentu obrotowego. Hamulec działa odwrotnie funkcjonalnie — ma ograniczyć lub zatrzymać ruch elementu.

W uproszczeniu:
- sprzęgło: przekazuje napęd,
- hamulec: zatrzymuje lub blokuje ruch.

Znaczenie w mechatronice

W urządzeniach mechatronicznych hamulce występują m.in. w napędach osi, serwonapędach, wciągarkach, robotach i maszynach produkcyjnych. Mogą być sterowane mechanicznie, elektromagnetycznie, pneumatycznie lub hydraulicznie.

Na egzaminie ELM.06 rozpoznanie symbolu hamulca jest ważne przy interpretacji schematów kinematycznych i analizie działania układów napędowych.

Zobacz też

Potwierdzenie

Informacja