Przekaźnik czasowy

Słownik kwalifikacji ELM.06 - Eksploatacja i programowanie urządzeń i systemów mechatronicznych

Przekaźnik czasowy to aparat sterowniczy, którego styki przełączają się nie od razu po podaniu sygnału, lecz po ustawionym czasie. Stosuje się go m.in. do opóźnionego załączania, opóźnionego wyłączania, generowania impulsu lub pracy cyklicznej.

Budowa i oznaczenia

Typowy przekaźnik czasowy ma:
- zaciski zasilania cewki lub elektroniki sterującej: A1, A2,
- styki robocze, np. 11-12 jako styk rozwierny NC,
- styki 13-14 jako styk zwierny NO.

Po zasileniu przekaźnika odmierzany jest czas, a następnie jego styki zmieniają stan.

Znaczenie w układzie sterowania

W pokazanym układzie przekaźnik czasowy K2 steruje stykiem w obwodzie cewki przekaźnika K1. Po wciśnięciu przycisku S1 lampka zapala się, ale po upływie nastawionego czasu styk K2 powinien przerwać obwód, wyłączając K1 i lampkę.

Jeżeli lampka świeci światłem ciągłym, oznacza to, że styk czasowy K2 nie zmienił stanu. Najbardziej prawdopodobna przyczyna to uszkodzony przekaźnik czasowy K2 albo jego część wykonawcza.

Diagnostyka

Przy sprawdzaniu przekaźnika czasowego należy:
- sprawdzić obecność napięcia na zaciskach A1-A2,
- skontrolować nastawę czasu i tryb pracy,
- zmierzyć stan styku, np. 11-12, przed i po upływie czasu,
- sprawdzić, czy po czasie występuje przełączenie styku.

W praktyce brak przełączenia po zadanym czasie jest typowym objawem uszkodzenia przekaźnika czasowego.