Przerzutnik SR w PLC
Słownik kwalifikacji ELM.06 - Eksploatacja i programowanie urządzeń i systemów mechatronicznych
Przerzutnik SR to blok pamięciowy stosowany w programach PLC. Służy do zapamiętania stanu logicznego, np. po krótkim naciśnięciu przycisku. Dzięki temu sygnał chwilowy może ustawić wyjście bloku na stałe, aż do pojawienia się sygnału resetującego.
Wejścia i wyjście
Typowy blok SR ma:
- S – wejście ustawiające, czyli Set,
- R lub R1 – wejście kasujące, czyli Reset,
- Q – wyjście zapamiętanego stanu.
Jeżeli na wejściu S pojawi się stan 1, wyjście Q zostaje ustawione na 1 i pozostaje w tym stanie nawet po zaniku sygnału S. Aby wyzerować Q, należy podać stan 1 na wejście resetujące R/R1.
Znaczenie w zadaniach egzaminacyjnych
W analizie programu PLC trzeba odróżnić sygnał chwilowy od sygnału zapamiętanego. Jeżeli przycisk podłączony do wejścia PLC zostanie naciśnięty tylko na moment, zwykły styk dałby stan 1 tylko przez czas naciskania. Przerzutnik SR może jednak ten impuls zapamiętać.
Przykład działania:
- krótkie naciśnięcie przycisku na wejściu S ustawia Q na 1,
- Q pozostaje równe 1 po puszczeniu przycisku,
- aktywacja wejścia R zeruje Q.
Uwaga praktyczna
Jeżeli jednocześnie aktywne są wejścia S i R, wynik może zależeć od typu bloku lub środowiska PLC. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle należy zwrócić uwagę, czy wejście resetujące jest nieaktywne, np. czy warunek %I0.1 = 0 pozwala na ustawienie i podtrzymanie stanu Q.