Smarownica to narzędzie służące do wtłaczania smaru plastycznego do punktów smarowania, np. do łożysk tocznych, tulei, przegubów i innych elementów maszyn. W pytaniach egzaminacyjnych często należy ją rozpoznać jako urządzenie używane do uzupełniania smaru w łożysku.
Budowa i zasada działania
Typowa smarownica ręczna składa się z:
- zbiornika na smar,
- dźwigni lub mechanizmu naciskowego,
- przewodu elastycznego albo sztywnej końcówki,
- końcówki smarowniczej dopasowanej do kalamitki.
Po naciśnięciu dźwigni smar jest wypychany pod ciśnieniem przez końcówkę do punktu smarowania.
Kalamitka
Łożyska i obudowy łożysk często mają kalamitkę, czyli smarowniczkę kulkową. Jest to mały króciec, do którego podłącza się końcówkę smarownicy. Dzięki temu smar można uzupełnić bez demontażu całego zespołu.
Zastosowanie w eksploatacji
Smarownicy używa się podczas konserwacji, gdy:
- łożysko wymaga okresowego dosmarowania,
- producent przewidział punkt smarowania,
- widać oznaki niedostatecznego smarowania, np. hałas, wzrost temperatury lub zwiększone opory ruchu.
Ważne zasady
Nie należy wtłaczać zbyt dużej ilości smaru. Nadmiar może powodować wzrost temperatury pracy łożyska, wypychanie uszczelnień i szybsze zużycie. Zawsze należy stosować smar zgodny z dokumentacją techniczną maszyny.