W jednofazowym silniku klatkowym kondensator służy do wytworzenia przesunięcia fazowego prądu w uzwojeniu pomocniczym. Dzięki temu powstaje moment rozruchowy, który pozwala wirnikowi ruszyć z miejsca. Gdy kondensator jest uszkodzony lub ma znacznie zmniejszoną pojemność, silnik zwykle ma problem z rozpoczęciem pracy.
Typowe objawy uszkodzenia kondensatora
Najczęstsze symptomy to:
- trudności z uruchomieniem silnika,
- buczenie silnika po podaniu zasilania,
- brak rozruchu mimo obecności napięcia,
- bardzo mały moment rozruchowy,
- ruszanie dopiero po ręcznym nadaniu obrotów wirnikowi,
- przegrzewanie się silnika przy próbach startu,
- niestabilna praca lub spadek mocy.
W pytaniach egzaminacyjnych najważniejszym skojarzeniem jest: uszkodzony kondensator = problemy z rozruchem silnika jednofazowego.
Czego zwykle nie powoduje uszkodzony kondensator?
Uszkodzenie kondensatora nie powoduje typowo samoczynnej zmiany kierunku obrotów. Nie oznacza też zawsze całkowitego braku reakcji po włączeniu zasilania — taki objaw częściej wskazuje na przerwę w obwodzie zasilania, uszkodzony wyłącznik, zabezpieczenie, przewód lub uzwojenie.
Sprawdzenie kondensatora
Kondensator można sprawdzić przez:
- oględziny: wybrzuszenie, pęknięcie, wyciek elektrolitu,
- pomiar pojemności miernikiem z funkcją pomiaru kondensatorów,
- porównanie wyniku z wartością znamionową podaną na obudowie.
Przed pomiarem kondensator należy bezpiecznie rozładować i odłączyć od układu. Zamiennik powinien mieć taką samą lub bardzo zbliżoną pojemność oraz napięcie pracy nie mniejsze niż oryginał.