Wyłącznik termiczny
Słownik kwalifikacji ELM.06 - Eksploatacja i programowanie urządzeń i systemów mechatronicznych
Wyłącznik termiczny to element zabezpieczający obwód przed skutkami nadmiernej temperatury. W układach sterowania silnikami indukcyjnymi służy do ochrony silnika przed przegrzaniem, które może być spowodowane np. przeciążeniem, zanikiem fazy, zablokowaniem wirnika lub niewłaściwym chłodzeniem.
Zasada działania
Najczęściej wyłącznik termiczny działa na zasadzie elementu bimetalowego. Bimetal nagrzewa się pod wpływem temperatury lub przepływającego prądu. Po przekroczeniu dopuszczalnej wartości odkształca się i powoduje rozłączenie styku w obwodzie sterowania.
W praktyce oznacza to, że po przegrzaniu silnika obwód sterowania zostaje przerwany, a stycznik zasilający silnik zostaje wyłączony.
Symbol na schemacie
Na schematach elektrycznych wyłącznik termiczny bywa przedstawiany jako element związany z trzema torami fazowymi silnika. Symbol może sugerować obecność elementów reagujących na nagrzewanie w każdej fazie.
W pytaniach egzaminacyjnych należy kojarzyć go z:
- ochroną silnika przed przegrzaniem,
- elementem termicznym lub bimetalowym,
- rozłączaniem obwodu po przekroczeniu temperatury,
- pracą w układach sterowania silników indukcyjnych.
Czego nie mylić?
Wyłącznik termiczny nie jest tym samym co:
- wyłącznik różnicowoprądowy – reaguje na prąd upływu do ziemi,
- wyłącznik podnapięciowy – reaguje na spadek lub zanik napięcia,
- wyłącznik instalacyjny – zabezpiecza głównie przed zwarciem i przeciążeniem instalacji.
Zapamiętaj
Jeżeli symbol na schemacie układu sterowania silnikiem odnosi się do zabezpieczenia reagującego na temperaturę lub nagrzewanie uzwojeń, poprawną nazwą jest wyłącznik termiczny.