Zawór przelewowy hydrauliczny

Słownik kwalifikacji ELM.06 - Eksploatacja i programowanie urządzeń i systemów mechatronicznych

Zawór przelewowy to element układu hydraulicznego służący do ograniczania maksymalnego ciśnienia oleju. Gdy ciśnienie w układzie przekroczy nastawioną wartość, zawór otwiera drogę przepływu oleju do zbiornika, dzięki czemu ciśnienie nie rośnie dalej.

Rola w hydraulicznej prasie

W prasie hydraulicznej siła nacisku zależy głównie od ciśnienia oleju i powierzchni tłoka siłownika:

F = p · A

gdzie:
- F – siła nacisku,
- p – ciśnienie oleju,
- A – powierzchnia czynna tłoka.

Regulując nastawę zaworu przelewowego, ustala się maksymalne ciśnienie robocze, a tym samym maksymalną siłę, jaką może wytworzyć prasa. Dlatego w pytaniu egzaminacyjnym poprawna odpowiedź brzmi: zawór przelewowy umożliwia regulację wartości siły wytwarzanej przez prasę.

Funkcje zaworu przelewowego

  • zabezpiecza pompę i przewody przed nadmiernym ciśnieniem,
  • chroni siłownik i elementy konstrukcyjne prasy przed przeciążeniem,
  • pozwala ustawić maksymalną siłę roboczą,
  • odprowadza nadmiar oleju do zbiornika po przekroczeniu ciśnienia nastawy.

Czego nie robi zawór przelewowy?

Zawór przelewowy nie jest filtrem, więc nie usuwa zanieczyszczeń z oleju. Nie służy też głównie do ochrony przed powrotem oleju z rozdzielacza do pompy — do tego stosuje się inne elementy, np. zawory zwrotne.

Ważne na egzaminie

Jeżeli w pytaniu pojawia się prasa hydrauliczna, siła nacisku i zawór przelewowy, należy kojarzyć to z regulacją lub ograniczaniem ciśnienia, a więc pośrednio z regulacją siły prasowania.