Warunki normalne gazu
Słownik kwalifikacji GIW.01 - Eksploatacja otworowa złóż
Warunki normalne gazu to umownie przyjęte warunki ciśnienia i temperatury, do których przelicza się ilość gazu. Dzięki temu można porównywać objętości gazu zmierzone w różnych warunkach eksploatacyjnych.
Typowe wartości warunków normalnych
W praktyce technicznej za warunki normalne często przyjmuje się:
- temperaturę: 0°C, czyli 273,15 K,
- ciśnienie: 1013,25 hPa, czyli około 101,325 kPa.
W niektórych normach lub instrukcjach mogą występować inne warunki odniesienia, dlatego zawsze należy sprawdzić, jakie wartości przyjęto w danym zadaniu lub dokumencie.
Dlaczego przelicza się gaz na warunki normalne?
Gaz zmienia swoją objętość w zależności od:
- temperatury,
- ciśnienia,
- składu gazu,
- wilgotności i zawartości pary wodnej.
Ta sama ilość gazu może zajmować inną objętość w rurociągu, na głowicy odwiertu lub w urządzeniu pomiarowym. Przeliczenie na warunki normalne pozwala określić porównywalną ilość gazu.
Znaczenie temperatury
Przy przeliczaniu ilości gazu temperatura musi być wyrażona w kelwinach. Jeśli termometr wskazuje temperaturę w stopniach Celsjusza, trzeba ją przeliczyć:
T[K] = t[°C] + 273,15
Przykład: dla -6°C otrzymujemy około 267 K.
Zastosowanie w eksploatacji złóż
Przeliczanie gazu na warunki normalne stosuje się m.in. przy pomiarze wydobycia gazu, rozliczeniach ilościowych oraz kontroli parametrów pracy odwiertu i instalacji gazowej.