Wyciskanie spągu to zjawisko polegające na wypiętrzaniu się skał spągowych do wnętrza wyrobiska górniczego. Powoduje zmniejszenie przekroju wyrobiska, utrudnia transport, wentylację oraz poruszanie się ludzi i maszyn.
Przyczyny
Wyciskanie spągu jest skutkiem działania dużych naprężeń górotworu. Może występować szczególnie w rejonach:
- dużej głębokości eksploatacji,
- silnego ciśnienia górotworu,
- zaburzeń geologicznych,
- prowadzenia robót w warunkach zagrożenia tąpaniami.
Znaczenie jako objaw zagrożenia
Wyciskanie spągu jest jednym z ważnych sygnałów, że wyrobisko znajduje się pod wpływem zwiększonych naprężeń. Jeżeli towarzyszy mu łamanie obudowy, zaciskanie wyrobiska lub pękanie elementów konstrukcyjnych, może wskazywać na ryzyko wystąpienia tąpania.
Skutki w wyrobisku
Do skutków wyciskania spągu należą:
- zmniejszenie wysokości wyrobiska,
- deformacja torów, przenośników i urządzeń,
- uszkodzenie obudowy,
- pogorszenie warunków bezpieczeństwa.
Na egzaminie warto zapamiętać, że wyciskanie spągu nie jest objawem zagrożenia gazowego, lecz deformacyjnego i naprężeniowego.