Wyrobiska pionowe to wyrobiska górnicze prowadzone pionowo lub prawie pionowo. Służą do udostępniania złoża, transportu, przewietrzania, odwadniania oraz komunikacji między poziomami kopalni.
Przykłady wyrobisk pionowych
Do najważniejszych wyrobisk pionowych należą:
- szyb – podstawowe pionowe wyrobisko kopalni, często łączące powierzchnię z wyrobiskami podziemnymi,
- szybik – mniejsze wyrobisko pionowe, najczęściej łączące poziomy lub piętra pod ziemią,
- dukla – niewielkie wyrobisko pionowe, zwykle pomocnicze.
W kontekście udostępniania złoża poprawny zestaw to: szyby, szybiki oraz dukle.
Czego nie zaliczać do pionowych?
Nie są wyrobiskami pionowymi:
- przecznice i przekopy – są wyrobiskami poziomymi,
- sztolnie – zwykle poziome lub lekko nachylone, z wylotem na powierzchnię,
- upadowe i pochylnie – są wyrobiskami pochyłymi.
Znaczenie egzaminacyjne
Na egzaminie GIW.02 często pojawia się klasyfikacja wyrobisk według kierunku prowadzenia. Należy odróżniać wyrobiska pionowe, poziome i pochyłe, ponieważ podobne nazwy mogą występować w jednej odpowiedzi jako dystraktory.